Xây dựng nhà cửa trái phép trên đất có được bồi thường không?

Thực tế cho thấy xây dựng nhà trái phép không còn là trường hợp hiếm nữa, đã có không biết bao nhiêu vụ xây dựng nhà cửa trái phép được đưa ra trước pháp luật. Chúng ta biết rằng việc xây dựng nhà trái phép đương nhiên sẽ bị xử lý. Tuy nhiên câu hỏi mà người quan tâm nhất lại là xây nhà cửa trái phép trên đất có thì khi bị thu hồi có được bồi thường giá trị căn nhà hay không? Cùng tham khảo qua bài viết dưới đây của luật sư X để hiểu rõ hơn

Căn cứ pháp lý

  • Luật Xây dựng 2014
  • Nghị định 139/2017/NĐ-CP
  • Luật đất đai 2013

Nội dung tư vấn

1. Hành vi xây dựng trái phép là gì?

Xây dựng trái phép là hành vi bị cấm quy định tại khoản 4 Điều 12 Luật xây dựng 2014

Điều 12. Những hành vi bị nghiêm cấm

1. Lấn, chiếm, hủy hoại đất đai.

2. Vi phạm quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được công bố.

3. Không sử dụng đất, sử dụng đất không đúng mục đích.

4. Không thực hiện đúng quy định của pháp luật khi thực hiện quyền của người sử dụng đất.

5. Nhận chuyển quyền sử dụng đất nông nghiệp vượt hạn mức đối với hộ gia đình, cá nhân theo quy định của Luật này.

6. Sử dụng đất, thực hiện giao dịch về quyền sử dụng đất mà không đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

7. Không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước.

8. Lợi dụng chức vụ, quyền hạn để làm trái quy định về quản lý đất đai.

9. Không cung cấp hoặc cung cấp thông tin về đất đai không chính xác theo quy định của pháp luật.

10. Cản trở, gây khó khăn đối với việc thực hiện quyền của người sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

Theo quy định của Luật thì hành vi xây dựng nhà hay xây dựng trái phép được hiểu là hành vi xây dựng không đúng với giấy phép xây dựng được cấp và xây dựng nhà trái phép trên các loại đất không được xây dựng.

Trong trường có hành vi xây dựng trái phép xảy ra thì chủ công trình sẽ phải chịu các chế tài xử lý vi phạm hành chính theo quy định tại Nghị định 139/2017/NĐ-CP có hiệu lực ngày 15/1/2018 và thay thế cho Nghị định 121/2013/NĐ-CP.

Hiện nay có rất nhiều tình huống xây dựng trái phép ở Việt Nam hiện ảnh hưởng tới trật tự quản lý xây dựng, chính sách đất đai nhà ở. Những công trình, dự án, xây dựng nhà trái phép cho tới xây dựng cơ sở thờ tự trái phép, biệt thự, biệt phủ, chung cư, nhà xưởng, cơ sở tôn giáo, trường học… trái phép diễn ra từ ở thủ đô Hà Nội tới Ninh Bình, Đà Nẵng…

2. Xây dựng nhà cửa trái phép có được bồi thường không

Căn cứ theo quy định tại điều 92 Luật đất đai 2013 về trường hợp Nhà nước thu hồi đất không được bồi thường tài sản gắn liền với đất:

Điều 92

1. Tài sản gắn liền với đất thuộc một trong các trường hợp thu hồi đất quy định tại các điểm a, b, d, đ, e, i khoản 1 Điều 64 và điểm b, d khoản 1 Điều 65 của Luật này.

2. Tài sản gắn liền với đất được tạo lập trái quy định của pháp luật hoặc tạo lập từ sau khi có thông báo thu hồi đất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

3. Công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và công trình xây dựng khác không còn sử dụng.

Thêm vào đó Điều 64 về hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai quy định như sau:

1. Các trường hợp thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai bao gồm:

a) Sử dụng đất không đúng mục đích đã được Nhà nước giao, cho thuê, công nhận quyền sử dụng đất và đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi sử dụng đất không đúng mục đích mà tiếp tục vi phạm;

b) Người sử dụng đất cố ý hủy hoại đất;

d) Đất không được chuyển nhượng, tặng cho theo quy định của Luật này mà nhận chuyển nhượng, nhận tặng cho;

đ) Đất được Nhà nước giao để quản lý mà để bị lấn, chiếm;

e) Đất không được chuyển quyền sử dụng đất theo quy định của Luật này mà người sử dụng đất do thiếu trách nhiệm để bị lấn, chiếm;

i) Đất được Nhà nước giao, cho thuê để thực hiện dự án đầu tư mà không được sử dụng trong thời hạn 12 tháng liên tục hoặc tiến độ sử dụng đất chậm 24 tháng so với tiến độ ghi trong dự án đầu tư kể từ khi nhận bàn giao đất trên thực địa phải đưa đất vào sử dụng; trường hợp không đưa đất vào sử dụng thì chủ đầu tư được gia hạn sử dụng 24 tháng và phải nộp cho Nhà nước khoản tiền tương ứng với mức tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với thời gian chậm tiến độ thực hiện dự án trong thời gian này; hết thời hạn được gia hạn mà chủ đầu tư vẫn chưa đưa đất vào sử dụng thì Nhà nước thu hồi đất mà không bồi thường về đất và tài sản gắn liền với đất, trừ trường hợp do bất khả kháng.

Như vậy, đối với hành vi xấy dựng nhà cửa trái phép là hành vi bị cấm của Điều 12 Luật xây dựng 2014 và thuộc trường hợp không được bồi thường theo Điều 64 và Điều 92 của luật đất đai 2013, ngoiaf ra hành vi này sẽ bị xử phạt  vi phạm hành chính theo quy định tại Nghị định 139/2017/NĐ-CP.

Mong bài viết hữu ích cho bạn đọc!

Khuyến nghị 

  1. LSX là thương hiệu hàng đầu về luật sư tư vấn đất đai tại Việt Nam.
  2. Nội dung tư vấn pháp luật mà LSX cung cấp, Quý vị chỉ nên xem như nguồn tài liệu tham khảo. Để có những những tư vấn rõ ràng và cụ thể hơn, hãy liên hệ với chúng tôi ngay.