Bị mắc bệnh tâm thần có phải chịu trách nhiệm hình sự hay không?

Thưa Luật sư cho em hỏi em trai em năm nay 19 tuổi đang bị mắc tâm thần, thường xuyên không kiểm soát được hành vi của mình. Hôm trước do không kiểm soát hành vi của mình nên em mình đã đâm bác hàng xóm gây thương tích 65 %. Vậy Luật sư cho em hỏi em trai em phải chịu trách nhiệm hình sự hay không.

LSX xin đưa ra ý kiến tham khảo như sau:

Căn cứ:

Nội dung tư vấn:

Năng lực trách nhiệm hình sự( TNHS) là điều kiện cần thiết để có thể xác định con người có lỗi khi họ thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội. Chỉ khi người có năng lực TNHS mới có thể là chủ thể của tội phạm. Người có sự phát triển bình thường về tâm – sinh lý sẽ có năng lựa TNHS khi đã đạt độ tuổi nhất định – tuổi chịu TNHS. Năng lực này có thể sẽ không có hoặc bị loại trừ do mắc các bệnh nhất định liên quan đến hoạt động tâm thần. Người không có năng lực trách nhiệm do mắc bệnh như vậy được gọi là người trong tình trạng không có năng lực TNHS.

Với trường hợp của em trai bạn thuộc trường hợp không có năng lực TNHS. Khi thực hiện hành vi đâm người hàng xóm em trai bạn đang trong khi mắc bệnh sẽ không phải chịu trách nhiệm hình sự theo điều 21 Bộ luật hình sự 2015:

Điều 21. Tình trạng không có năng lực trách nhiệm hình sự

Người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi đang mắc bệnh tâm thần, một bệnh khác làm mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì không phải chịu trách nhiệm hình sự.

Trong trường hợp này Long không đủ năng lực TNHS nên không có lỗi. Năng lực TNHS là điều kiện cần thiết để xác địnhcon người có lỗi khi thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội. Và em bạn phải áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh.

Điều 49. Bắt buộc chữa bệnh

1. Đối với người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi mắc bệnh quy định tại Điều 21 của Bộ luật này, Viện kiểm sát hoặc Tòa án căn cứ vào kết luận giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh.

2. Đối với người phạm tội trong khi có năng lực trách nhiệm hình sự nhưng trước khi bị kết án đã mắc bệnh tới mức mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì căn cứ vào kết luận giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần, Tòa án có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh. Sau khi khỏi bệnh, người đó có thể phải chịu trách nhiệm hình sự.

3. Đối với người đang chấp hành hình phạt tù mà bị bệnh tới mức mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì căn cứ vào kết luận giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần, Tòa án có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh. Sau khi khỏi bệnh, nếu không có lý do khác để miễn chấp hành hình phạt, thì người đó phải tiếp tục chấp hành hình phạt.

Lưu ý: Thời gian bắt buộc chữa bệnh được trừ vào thời hạn chấp hành hình phạt tù.

Khuyến nghị

  1. LSX là thương hiệu hàng đầu về dịch vụ hôn nhân và gia đình tại Việt Nam
  2. Nội dung tư vấn pháp luật mà LSX cung cấp, Quý vị chỉ nên xem như nguồn tài liệu tham khảo. Để có những những tư vấn rõ ràng và cụ thể hơn, hãy liên hệ với chúng tôi ngay